Het Nivon is een vrijwilligersorganisatie. Dit betekent dat vrijwel alles binnen het Nivon gedaan wordt door vrijwilligers: van bestuurstaken, tot uitvoerende taken. Zij worden op afstand ondersteund door een landelijk bureau.

 

Vrijwilligers zijn de kracht van het Nivon

De mogelijke werkzaamheden binnen het Nivon zijn zeer divers. Dit komt doordat de vereniging zeer veelzijdig is. Hieronder een kleine (en daardoor onvolledige) indruk van wat er binnen de vereniging allemaal gebeurt:

 

Nivonhuizen en Nivon kampeerterreinen

Vrijwilligers zorgen ervoor dat gasten gebruik kunnen maken van de Natuurvriendenhuizen en kampeerterreinen. Zij doen dit als gastheer/-vrouw, waarbij ze voor een periode op het huis/ terrein verblijven en gasten ontvangen, wegwijs maken op het huis/ terrein en bijdragen aan een prettig verblijf. Maar zij doen dit ook als klussers, die klein onderhoud verrichten op de huizen en terreinen. Er zijn ook mensen actief met het maken van activiteiten programma’s en mensen die voor speciale gelegenheden zorg dragen voor heerlijke maaltijden en de overige verzorging.

 

Het dagelijks beheer van een huis of terrein wordt uitgevoerd door een beheercommissie. Naast taken als voorzitter, secretaris en penningmeester zijn hierin mensen met specifieke taken vertegenwoordigd, zoals de vrijwilligerscoördinator, aanmeldsecretaris, coördinator technische zaken, promotie, etc. Leden van deze beheercommissies worden benoemd door het Centrale Bestuur van het Nivon, dat tevens het bestuur is van de Stichting Natuurvriendenhuizen en Kampeerterreinen, waar de accommodaties formeel onder vallen.

 

De Nivonhuizen zijn accommodaties voor individuen en groepen. Het verblijf in de Nivonhuizen is op basis van zelfverzorging. Je kunt gebruik maken van de (meest) tweepersoonsslaapkamers, de ruime keuken en de zalen. Pannen, servies en bestek zijn aanwezig, maar het eten en drinken nemen gasten zelf mee. Samen met de gasten wordt ervoor gezorgd dat het huis schoon blijft.

 

Nivon Kampeerterreinen stralen natuur, rust en ruimte uit. Een groot deel is aangesloten bij het netwerk van natuurkampeerterreinen. Nivon Kampeerterreinen liggen meestal op mooie bospercelen, waar soms ook een Nivonhuis staat.

 

Afdelingen/ lokale groepen

Dicht bij huis wordt in vele plaatsen ook veel georganiseerd in Nivon verband.

Lokale afdeling kennen eigen besturen en activiteiten groepen. Ook de promotie vraagt de nodige aandacht. Dit gebeurt door het maken van lokale ledenbladen, maar ook steeds vaker door het bijhouden van pagina’s op internet door actieve leden. Op enkele plaatsen in het land hebben afdelingen zelfs de beschikking over een eigen ruimte waar zij activiteiten kunnen organiseren. Hier zijn dan ook vrijwilligers actief in het beheer van de ruimte.

 

De activiteiten die lokaal georganiseerd worden zijn zeer divers. Op enkele plaatsen in het land worden complete cursusprogramma’s samengesteld. Zo kan men conversatielessen in verschillende talen volgen; cursussen over kunstgeschiedenis; creatieve cursussen, zoals bijvoorbeeld speksteensnijden; maar ook actieve cursussen zoals yoga en volksdansen. Ook worden er veel losse en terugkerende activiteiten georganiseerd, zoals lezingen (over ondermeer vakantiebestemmingen, maar ook over actuele thema’s); wandeltochten en excursies. Nagenoeg alles is hier mogelijk.

 

Reizen

Verschillende landelijke vrijwilligerswerkgroepen organiseren jaarlijks reizen voor leden en niet-leden, die begeleid worden door vrijwilligers. Deze begeleiders zijn in bijna alle gevallen ook weer getraind door ervaren (ex-)begeleiders en werkgroepsleden.

 

Het aanbod van de reizen is zeer divers. Een groep jongeren (werkgroep Jump) organiseert kinder- en tienerkampen. Een andere groep jongeren (commissie Watersport) organiseert watersportkampen voor jongeren. In de zomervakantie organiseert de Commissie Zomerreizen groepsreizen naar verschillende plekken in Europa. Dit zijn cultuurreizen, reizen naar Internationale Natuurvriendenhuizen, maar ook wandeltrektochten. De werkgroep Spring is gespecialiseerd in het organiseren van trektochten voor 25 tot 40 jarigen. In de zomer worden ook  Trefkampen georganiseerd, waar Nivonners zich op in kunnen schrijven, om met gelijk gestemden op een aantal plekken in Europa te kunnen kamperen. En in de winterperiode worden wintersportreizen georganiseerd door de Commissie Winterreizen.

 

Speciale aandacht is er voor de minima, waarvoor sociale vakanties georganiseerd worden in enkele Natuurvriendenhuizen. Een andere doelgroep wordt gevormd door senioren (50+), waarvoor vrijwilligers van de Melchersstichting reizen en themaweken organiseren.

 

Wandelpaden

Het Nivon is een van de uitgevers en ontwikkelaars in Nederland van Lange Afstands Wandelpaden en Streekpaden. Verschillende paden zijn door vrijwilligers van het Nivon bedacht, uitgezet (gemarkeerd), beschreven en worden ook door hen onderhouden.

 

Het bekendste Nivon wandelpad van Nederland is natuurlijk het Pieterpad. Het is ontwikkeld met het Nivon en wordt bijgehouden door een van de wandelpadwerkgroepen van het Nivon. Het oudste Lange Afstands Wandelpad van Nederland is het Drenthepad. Dit vormde de verbinding tussen de accommodaties van het Nivon in Drenthe.

 

Speciale doelgroepen en activiteiten

Voor jongeren worden activiteiten georganiseerd vanuit Nivon Jong. Dit gebeurt landelijk, maar zal in toenemende mate ook op lokaal niveau gebeuren. Een andere groep die een eigen plek heeft binnen het Nivon is het eenouderwerk. Zij organiseren activiteiten speciaal gericht op alleenstaande ouders met of zonder kinderen. De Sociale Vakantie Weken zijn een project waarbij gezinnen die minder te besteden hebben een week vakantie kunnen vieren op een Nivon Natuurvriendenhuis.

 

Een jaarlijks terugkerende gebeurtenis die door een landelijke werkgroep georganiseerd wordt is het Nivon Pinksterkamp op de Hallse Hull bij Eerbeek. Rond de duizend deelnemers bezoeken dit weekend met Pinksteren. Een actieve groep organiseert dit evenement. Zij zorgen voor de promotie, de administratie van de inschrijvingen, de programmering (artiesten, lezingen, workshops, maaltijden, etc.), de logistiek (tenten, apparatuur, etc.) en natuurlijk de nodige begeleiding tijdens het kamp zelf.

 

Het Nivon bestuurlijk

Het Nivon is een vereniging. Dit betekent dat leden de belangrijke besluiten nemen voor de vereniging. Dit gebeurt op de Nivonraad. Op deze ledenvergadering zijn afgevaardigden van alle geledingen (lees afdelingen, landelijke werkgroepen, accommodaties etc.) vertegenwoordigd. Hier worden de grote lijnen van beleid vastgelegd. En de leden van het Centrale Bestuur van het Nivon worden door de Nivonraad gekozen.

 

Binnen het bestuur zijn portefeuillehouders aangewezen die elk een eigen deel van het Nivon als aandachtsgebied hebben. Zij houden contact met de betreffende geledingen (bijvoorbeeld de Natuurvriendenhuizen) en met de stafmedewerker(s). Met elkaar worden prioriteiten bepaald in de werkzaamheden.

 

Landelijk Bureau biedt kaders

De duizenden vrijwilligers die actief zijn, worden ondersteund door een klein landelijk bureau (zo’n 20 deeltijd medewerkers). Het bureau werkt in opdracht van het Centraal Bestuur en wordt aangestuurd door een directeur. Een van de taken is het vertalen van het vastgestelde beleid naar de vereniging. Dit betekent dat vanuit het landelijk bureau ondermeer de financiële kaders scherp bewaakt worden. Omdat het bureau slechts over een beperkte capaciteit beschikt ten opzichte van de grootte van de vereniging moeten keuzes gemaakt worden in haar inzetbaarheid. Het is goed om een indruk te geven van de werkzaamheden die vanuit het landelijk bureau gedaan worden voor de vereniging. 

 

Belangrijke taak van het bureau is de ledenadministratie, en verder het bijhouden van de boekhouding van de vereniging en accommodaties en de automatisering. Ook werken er een aantal stafmedewerkers met elk hun eigen expertise gebied. Zij bieden ondersteuning op het gebied van promotie (denk hierbij aan landelijke promotie als de website en Toorts); ze ondersteunen beheercommissies; ze ondersteunen landelijke werkgroepen; ze leggen verbindingen binnen de vereniging; ze treden op in geval van grote calamiteiten bij Nivon activiteiten; ze leveren een inhoudelijke input aan de vereniging en kunnen bijdragen leveren aan trainingen van vrijwilligers. Ook draagt het landelijk bureau zorg voor de eindredactie van de Nivon wandelgidsen en ondersteunt een stafmedewerker de Nivon wandelpadwerkgroepen.

 

NFI: de Internationale Natuurvrienden Beweging

Het Nivon is aangesloten bij de NFI. Zij onderhoudt hierdoor contacten met alle Natuurvriendenorganisaties in de wereld. Het hebben van deze contacten kan de mogelijkheid bieden bijzondere activiteiten te organiseren. Het Nivon is ook aangesloten bij de internationale jongerenbeweging van de NFI, de IYNF. Zie voor meer informatie www.nfi.at en www.iynf.org.