Wat is een reis en waar moet je aan denken als je een reis organiseert

 

Mag dat zo maar....

en als het mis gaat....

ben ik dan verantwoordelijk....?

Kan ik aansprakelijk worden gesteld?

Hoe zit dat met het strafrecht….

en hoe met schadeclaims?

 

Allemaal vragen die naar boven komen als je je binnen het Nivon bezig houdt met het organiseren en begeleiden van reizen, uitstapjes, weekenden etc. En binnen het Nivon worden nogal wat tripjes georganiseerd. Door afdelingen, werkgroepen, bergsportgroepen, federaties etc. maar ook het Landelijk Bureau heeft hierin een groot aandeel.

Waar ligt als organisator en als begeleider van dit soort activiteiten de verantwoordelijkheden en waarop kan je, als organisator en/of als reisbegeleider worden aangesproken?

 

 Wet en regelgeving

 

Op het organiseren en begeleiden van reizen is aardig wat wet- en regelgeving van toepassing. In het onderstaande behandelen we de belangrijkste elementen hiervan.

 

1   Wet op de reisovereenkomst

Voor alles is het handig te weten wanneer er sprake is van een reis en een reisovereenkomst. In het ANVR reglement staat hierover het volgende:

 

“artikel 1 lid 1 Inleidende bepaling

In deze Reisvoorwaarden wordt verstaan onder:

a.  Reisorganisator; degene die, in de uitoefening van zijn bedrijf, op eigen naam aan het publiek of aan een groep personen van te voren georganiseerde reizen aanbiedt.

b.  Reisovereenkomst; de overeenkomst waarbij een reisorganisator zich jegens zijn wederpartij verbindt tot het verschaffen van een door hem aangeboden van te voren georganiseerde reis die een overnachting of een periode van meer dan 24 uren omvat alsmede tenminste twee van de volgende diensten:

1.  vervoer;

2.  verblijf;

3.  een andere, niet met vervoer of verblijf verband houdende toeristische dienst, die een significant deel van de reis uitmaakt.”

 

Wat zijn nu de consequenties van het feit dat je als geleding of Landelijk Bureau een reisorganisator bent die een reis aanbiedt:

• Als reisorganisator ben je aansprakelijk voor de reis die je organiseert;

• Heb je de verplichting om tijdige en juiste informatie te verstrekken;

• Moet je de voorwaarden van de gesloten overeenkomst direct verstrekken.

 

2   Wet Algemene Voorwaarden

De wet algemene voorwaarden biedt bescherming aan de (potentiële) reiziger. Het hebben van algemene voorwaarden is een wettelijke verplichting bij het organiseren van reizen, dus alle geledingen die reisjes organiseren zullen hier zorg voor moeten dragen. Deze algemene voorwaarden moeten overgedragen worden aan de deelnemers van een reis en inzichtelijk worden gemaakt aan potentiële deelnemers (zie ook onder het eerste punt).

Algemene voorwaarden op bijvoorbeeld de volgende terreinen:

• Annuleringssom moet redelijk zijn;

• Het doorvoeren van een prijsverhoging (meer dan 10%) zonder daar een ontbindingsmogelijkheid voor de reiziger aan te verbinden is verboden;

• Bij het inhuren van een onderaannemer blijf je als touroperator aansprakelijk;

• De zwarte en grijze lijst: het hanteren van bepaalde reisvoorwaarden is verboden, deze staan op de zwarte lijst. Op de grijze lijst staan reisvoorwaarden die slechts onder bepaalde voorwaarden gevoerd mogen worden.

 

3    Wet Ketenaansprakelijkheid

Het feit dat je als touroperator in sommige gevallen derden inhuurt om een deel van de reis te verzorgen, houdt niet in dat je ook de aansprakelijkheid uitbesteedt. Als hoofdaannemer blijf je aansprakelijk voor het werk dat je onderaannemers al dan niet leveren. Als reisbegeleider verricht je werkzaamheden uit naam van het Nivon, het Nivon blijft dus aansprakelijk. Hetzelfde geldt voor een afdeling die een reis organiseert, ook hier blijft het Nivon aansprakelijk.

Hier zijn echter een drietal uitzonderingen op te maken:

• De reisbegeleider is persoonlijk aansprakelijk voor schade die voortvloeit uit activiteiten die buiten het programma vallen. Bijvoorbeeld het spontaan organiseren van een nachtwandeling, valt onder de persoonlijk aansprakelijkheid van de reisbegeleider. Mogelijkheden die al in het reisprogramma als optioneel worden aangegeven vallen onder het reisprogramma en dus onder de verantwoordelijkheid van het Nivon. Bij twijfel: altijd met het Landelijk Bureau contact opnemen.

• De reisbegeleider is persoonlijk aansprakelijk voor schade die voorvloeit uit eigen strafrechtelijk handelen.

• De reisbegeleider is aansprakelijk voor schade die voortvloeit uit handelingen die buiten het aan de reisbegeleider verleende mandaat vallen. Bijvoorbeeld een trefkampbegeleider heeft het mandaat om de mensen te informeren, gaat deze begeleider een tocht uitzetten en begeleiden dan is hij daarvoor persoonlijk aansprakelijk.

 

4    Plaatselijke wetten

Naast de wet en regelgeving die in Nederland geldt voor reisorganisatoren, geldt ook dat je je hebt te houden aan de wet en regelgeving in het land van bestemming. Enkele voorbeelden hiervan zijn:

• Schwarzführer verbot: in een aantal landen is het verboden om boven de 1500 meter als reisorganisatie met een groep te lopen zonder daar een gids bij te hebben die de vereiste papieren heeft.

• De meest ervaren wandelaar is aansprakelijk: loop je als vriendenclubje door de bergen, dan is de meest ervaren bergwandelaar aansprakelijk, ook al is hij/zij niet de organisator etc.

• Er zal direct door de locale autoriteiten een strafrechtelijk onderzoek worden ingesteld bij een ongeval, om te onderzoeken of er een schuldige voor het ongeval valt aan te wijzen.

 

5    Strafwet

Op het moment dat je als organisator of als reisbegeleider dingen doet die volgens de strafwet verboden zijn, dan is het Nivon daarvoor niet aansprakelijk.

Ook nalatigheid is in deze strafbaar. Als je als reisbegeleider weet dat een bepaalde route gevaarlijk is, en je lapt deze informatie aan je laars, dan ben je daarvoor aansprakelijk.

 

6   Burgerlijk wetboek

De schade die deelnemers hebben opgelopen kunnen ze middels het burgerlijk recht proberen te verhalen.

 

 

Verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid

 

1   Nakomen van afspraken

Als reisorganisator zul je je afspraken moeten nakomen.

Niet alleen de zakelijke afspraken zijn belangrijk ook verwachtingen, die gewekt zijn op basis van de geleverde informatie, spelen een rol.

 

2   Verwachtingen van de deelnemer(ANVR reglement)

“artikel 12 lid 1 Aansprakelijkheid en overmacht

Onverminderd het bepaalde in de artikelen 10, 11, 13, 14 en 15 is de reisorganisator verplicht tot uitvoering van de overeenkomst overeenkomstig de verwachtingen die de reiziger op grond van de overeenkomst redelijkerwijs mocht hebben.”

Hieronder vallen ook de verwachtingen van de deelnemers ten aanzien van de taken van de reisbegeleider. Afhankelijk van deze verwachtingen neemt de deelnemer zijn of haar eigen verantwoordelijkheid voor de veiligheid en het welslagen van de reis.

De taak met de bijbehorende verantwoordelijkheden voor de reisbegeleider moeten daarom goed omschreven en bekend zijn bij de deelnemers en de reisbegeleiders. De taken van de reisbegeleider moeten goed zijn afgestemd op de soort reis, het kunnen en het vermogen van de reisbegeleider en de opleiding van de reisbegeleider. Het Landelijk Bureau van het Nivon heeft als taak om deze drie aspecten met elkaar in evenwicht te brengen.

 In een schema:

 

Afhankelijk van de taak van de reisbegeleider neemt zijn verantwoordelijkheid toe en die van de deelnemer af.

 

3 Verwachtingen van reisorganisatie

“artikel 15 lid 2 Verplichtingen van de reiziger

De reiziger die zodanig hinder of last oplevert of kan opleveren, dat een goede uitvoering van een reis daardoor in sterke mate wordt bemoeilijkt of kan worden bemoeilijkt, kan door de reisorganisator van (voortzetting van) de reis worden uitgesloten, indien van deze in redelijkheid niet kan worden gevergd dat de overeenkomst wordt nagekomen.”

 

4    Aansprakelijkheid

Op basis van de door de reisorganisatie verstrekte informatie maakt de deelnemer een inschatting van de te lopen risico’s. Binnen deze risico’s kan hij de organisatie niet aansprakelijk stellen, dit heet risico aanvaarding door de deelnemer: “Dat had u kunnen weten meneer”. Bij bijvoorbeeld gevaarlijke sporten weet je dat je een bepaald risico loopt, dat valt de reisorganisatie niet te verwijten.

De reisorganisatie kan bij te verwachten risico’s een disclaimer laten tekenen door de deelnemer. Een disclaimer is een schriftelijke getekende verklaring die de organisatie vrij pleit. Deze disclaimer is eigenlijk alleen rechtsgeldig als er getuigen bij de ondertekening aanwezig waren en als hij niet onder druk is getekend. Ook in de loop van een reis kan het handig zijn om door een deelnemer een disclaimer te laten ondertekenen, als een deelnemer zich bijvoorbeeld geheel onttrekt aan de reisbegeleiding.

 
 

Verzekeringen

 

Verzekeringen zijn in te schakelen als er sprake is van materiele of immateriële schade. Wil een verzekering uitkeren dan zal het slachtoffer de ‘dader’, de veroorzaker, formeel aansprakelijk moeten stellen voor de geleden schade.

 

Verzekeringen die van toepassing zijn bij het organiseren van reizen zijn:

1    Wettelijke Aansprakelijkheid

Bij de gewone WA-verzekering, die als het goed is iedereen heeft afgesloten, ben je verzekerd voor de persoonlijke ongevalletjes. Bijvoorbeeld als je op de bril van een deelnemer bent gaan zitten. Het gaat hier dus om kosten die niet uit het reisprogramma voortvloeien.

 

2    Bedrijfs Wettelijke Aansprakelijkheid

Hier gaat het wel om schade die uit het programma voortvloeien. Te denken valt aan: het breken van een been op een pad dat door het Nivon als veilig werd geacht, het verliezen van bagage tijdens een door het Nivon geregeld transport, etc.

 

Weet wel dat geen enkele verzekering uitkeert als er sprake is van opzet of van nalatigheid.

Kijk voor meer informatie ook onder het hoofdstuk: “Verzekeringen”.

 

 

Conclusie

 

Informeer volledig.

Maak verwachtingen waar.

Kom afspraken na.

Respecteer plaatselijke wetten

Beperk risico aantoonbaar.